Engellilik indiriminden kimler faydalanır? Engelli çocuğu, eşi veya anne-babası olan çalışanlar da yararlanabilir (2026)

Engellilik indiriminden yalnız engelli çalışanlar değil, engelli çocuğu, eşi veya anne-babası olan çalışanlar da yararlanabilir. 2026 tutarları, vergiye etkisi ve başvuru adımları.

Son güncelleme: 18 Ekim 2026

İndirim, verginin hesaplandığı tutardan her ay sabit bir miktar düşer. Bu yüzden ücretten kesilen gelir vergisi azalır. İndirim kendiliğinden başlamaz; vergi idaresine başvuru gerekir.

Bu hak Gelir Vergisi Kanunu 31 inci maddesinden gelir.

Kimler faydalanabilir?

İki grup çalışan bu indirimden yararlanabilir:

  • Kendisi engelli olan çalışanlar
  • Bakmakla yükümlü olduğu engelli bir yakını bulunan çalışanlar

İkinci grup bu hakkı çoğu zaman bilmez. Hakkın adı engellilik indirimi olduğu için, kendisi engelli olmayan çalışan konuyu kendisiyle ilgili görmez. Oysa indirim engelli bir çocuk, eş, anne veya baba için de uygulanabilir.

Türkiye dışında yerleşik olan, yani dar mükellef sayılan çalışanlar bu indirimden yararlanamaz (Gelir Vergisi Kanunu md. 36).

Bakmakla yükümlü olunan kişi kimdir?

Kimin bakmakla yükümlü sayılacağını sosyal güvenlik mevzuatı belirler. Gelir İdaresi Başkanlığının Eylül 2026 tarihli rehberi bu kişileri şöyle sayar:

  • 18 yaşından küçük çocuklar
  • Lisede okuyan ya da çıraklık veya işletmelerde mesleki eğitim gören ve 20 yaşını aşmamış kişiler
  • Üniversitede okuyan ve 25 yaşını aşmamış kişiler
  • Herhangi bir sosyal güvencesi olmayan eş
  • Geçimi genel sağlık sigortalısı tarafından sağlanan ve Sosyal Güvenlik Kurumunun belirlediği kriterlere göre tespit edilen anne ve baba

Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından engelli olduğu tespit edilen çocuklarda yaş sınırı yoktur.

İndirim ne kadar?

Tutar, çalışma gücü kaybının derecesine göre değişir. 2026 yılı için aylık tutarlar:

DereceÇalışma gücü kaybıAylık indirim
Birinci dereceEn az yüzde 8012.000 TL
İkinci dereceEn az yüzde 607.000 TL
Üçüncü dereceEn az yüzde 403.000 TL

Tutarlar 332 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği ile belirlenmiştir. Her yıl yeniden belirlenir.

Vergi ne kadar azalır?

İndirim vergiden değil, matrahtan düşülür. Matrah, verginin hesaplandığı tutardır. Tasarruf, indirim tutarının vergi diliminizle çarpımına yakındır.

Aylık brüt maaşınız 60.000 TL olsun. Bu maaşta yıllık matrah yüzde 27 dilimine ulaşır. Yıllık vergi yaklaşık şu kadar azalır:

  • Birinci derecede 38.880 TL
  • İkinci derecede 22.680 TL
  • Üçüncü derecede 9.720 TL

Maaş düşükse indirim vergiyi tamamen sıfırlayabilir. Aylık brüt 40.000 TL olan bir maaşta, birinci ve ikinci derece aynı sonucu verir. Yıllık vergi yaklaşık 14.779 TL azalır. Bu, o maaştan kesilecek verginin tamamıdır. Vergiyi aşan indirim için iade yapılmaz.

Rakamlar 2026 gelir vergisi tarifesine ve asgari ücret istisnasına göre hesaplanmıştır (332 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği).

Asgari ücretle çalışıyorsanız?

Asgari ücret tutarındaki maaş zaten gelir vergisinden istisnadır. Bu yüzden indirim, bu maaşta vergiyi azaltmaz.

Yine de başvuru boşa gitmez. Onaylanan başvuru, şartları varsa emeklilik başvurusunda kullanılabilir (319 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliği). Emeklilik şartlarını Sosyal Güvenlik Kurumu belirler.

Hangi rapor geçerlidir?

Yetkili hastanelerin verdiği engelli sağlık kurulu raporu gerekir. Rapor, Merkez Sağlık Kurulunca değerlendirilir. Dereceyi bu kurul belirler.

İşe giriş veya engelli kimlik kartı için alınan raporlar tek başına yetmez. Bu raporlar yönetmelikteki biçime uygunsa, başvuruyla birlikte değerlendirmeye sunulabilir.

Nasıl başvurulur?

Başvuru işverene değil, vergi idaresine yapılır:

  • İllerde defterdarlığa
  • Vergi dairesi olan ilçelerde vergi dairesi müdürlüğüne
  • Diğer ilçelerde malmüdürlüğüne

Dilekçe Dijital Vergi Dairesi üzerinden de verilebilir.

İstenen belgeler:

  • Müracaat formu ve dilekçe
  • İşverenden, çalıştığınızı gösteren imzalı ve kaşeli yazı
  • Kimlik fotokopisi
  • Sağlık kurulu raporu

Bakmakla yükümlü olunan kişi için ayrıca iki belge istenir: o kişinin kimlik fotokopisi ve bakmakla yükümlü olunduğunu gösteren belge.

İndirim ne zaman başlar?

İki durum vardır:

  • Raporu vergi idaresinin hastaneye sevkiyle aldıysanız, indirim rapor tarihinden başlar.
  • Elinizde önceden alınmış bir rapor varsa, indirim başvuru tarihinden başlar.

İş değiştirirseniz?

Yeniden rapor almanız gerekmez. İşlem yaptığınız müdürlüğe yeni işyerinizi bildirmeniz yeterlidir. Müdürlük, yeni işyerinize hitaben bir yazı verir.

Sonraki adım

Başvuru sürecini bağlı olduğunuz vergi dairesi müdürlüğü veya malmüdürlüğü ile, indirimin bordronuza yansımasını ise işvereninizin insan kaynakları birimiyle netleştirebilirsiniz.

Çalışma şeklinize göre mevzuatta yer alan diğer hakları üç soruda görebilirsiniz: Analizi başlat

Dayanak